Tình trạng da và mụn trứng cá

Hầu hết mọi người đều có mụn trứng cá – là tình trạng da phổ biến – ở một mức độ nào đó, nhưng nó thường ảnh hưởng đến các bạn trẻ do sự thay đổi nội tiết tố.

Mụn trứng cá có thể ở tình trạng nhẹ (một vài mụn nhọt thông thường), trung bình (mụn viêm), hoặc nghiêm trọng (khối mụn hoặc nang mụn). Cách điều trị phụ thuộc vào mức độ nghiêm trọng của mụn.

Các vấn đề về da của người lớn: xem hình về mụn đầu đen và mụn đầu trắng

Nguyên nhân gây mụn?

Mụn là tình trạng nội tiết tố thông thường diễn ra do nội tiết tố nam hoạt động mạnh trong độ tuổi vị thành niên. Sự nhạy cảm với các nội tiết tố như vậy, kết hợp với vi khuẩn trên da, axit béo trong tuyến dầu, gây ra mụn trứng cá. Khu vực nổi mụn phổ biến là mặt, cằm, vai, và lưng – vùng có nhiều tuyến dầu.

Các biểu hiện của mụn trứng cá bao gồm mụn đầu đen, mụn đầu trắng, vết sưng nhỏ, và khối u, nang mụn.

Mặc dù mụn là một biểu hiện sinh lý bình thường, nhiều trường hợp có thể làm tình trạng trở nên xấu đi, bao gồm:

  • Sự rồi loạn nồng độ hormone trong thời kỳ kinh nguyệt (ở nữ)
  • Nắn, bóp (nhổ/ ngắt) các nốt mụn.
  • Áo quần (ví dụ, mũ và nón bảo hộ thể thao) và quai nón

Mụn trứng cá được điều trị như thế nào?

Chỉ có ba loại thuốc được kiểm nghiệm là có hiệu quả trong việc điều trị mụn trứng cá – thuốc kháng sinh, benzoyl peroxide, và retinoids. Hầu hết mọi người cần ít nhất một hoặc hai sản phẩm, phụ thuộc vào mức độ nghiêm trọng của mụn.

  • Benzoyl peroxide, có sẵn trong các sản phẩm điều trị không theo toa (ví dụ: Clearasil, Stridex) và theo toa (ví dụ: Benoxyl, Panoxyl, Persagel), tấn công lên vi khuẩn gây mụn ở bề mặt. Sự kích ứng da (da khô) là một tác dụng phụ phổ biến
  • Retinoids (một hợp chất vitamin A), ví dụ: Differin, Retin-A, Tazorac, điều trị mụn đầu đèn, mụn đầu trắng, các tổn thương ban đầu của mụn. Phản ứng phụ phổ biến nhất là kích ứng da. Hầu hết chất này chỉ có trong thuốc kê toa, nhưng vẫn có loại Differin không theo toa trên thị trường.
  • Thuốc kháng sinh, hoặc ở dạng kem dùng ngoài da (Clindamycin, erythromycin), hoặc ở dạng uống (tetracycline và chất dẫn của nó, ethoprim-sulfamethoxazole) tác dụng lên vi khuẩn bề mặt và giảm viêm trên da. Thuốc kháng sinh có hiệu quả hơn khi kết hợp với benzoyl peroxide hoặc retinoids. Isotretinoin retinoid dạng uống (Absorica, Amnesteem, Claravis, Myorisan và Zenatane) thì được dùng cho những người bị bệnh nặng (khối u hoặc nang mụn). Isotretinoin làm thu nhỏ kích thước của tuyến dầu, nguồn gốc cơ bản gây mụn. Các tuyến dầu không phình ra, không hoạt động, thì  mụn giảm bớt lại. Phụ nữ ở độ tuổi đang mang thai phải thực hiện biện pháp tránh thai trước, trong, và sau khi điều trị (thường 1 năm) với isotretinoin. Việc sử dụng isotretinoin yêu cầu cần kiểm tra kỹ lưỡng (nồng độ cholesterol, thai kỳ) và theo thời kỳ điều trị (5 tháng hoặc nhiều hơn). Nó được dùng cho hầu hết cho các loại mụn nặng mà các phương pháp khác không có hiệu quả.
  • Liệu pháp hormone có thể có hiệu quả cho một vài phụ nữ bị mụn, đặc biệt là cho những người có giấu hiệu và triệu chứng (kinh nguyệt bất thường, tóc rụng) nồng độ androgen vượt mức (hormone nam). Liệu pháp hormone bao gồm sử dụng estrogen và progesterone liều thấp (trong thuốc ngừa thai) hoặc thuốc kháng androgen (spironolactone)

Mụn trứng cá được ngăn ngừa như thế nào?

Để ngăn ngừa và giảm thiểu tác động của mụn lên da, hãy theo các mẹo sau:

  • Chọn sửa rữa mặt chuyên dụng cho da mụn. Những sản phẩm này thường chứa axit salicylic hoặc benzoyl peroxide, giúp xóa nhân mụn.
  • Rửa mặt nhẹ nhàng, vì vết thương mụn trứng cá có thể xấu hơn hoặc để lại sẹo. Khi rửa mặt, dùng tay hoặc tấm bông mềm, vì vải lông hoặc vật liệu lau chùi khác có thể làm viêm mụn vỡ
  • Nếu cần dùng kem dưỡng ẩm, chỉ sử dụng kem dưỡng ẩm không gây kích ứng, mềm nhẹ, để không gây mụn
  • Nếu bạn là nữ, hãy dùng kem nền không dầu. Trang điểm đậm hoặc các sản phẩm mỹ phẩm khác làm tắc nghẽn chân lông có thể làm mụn nổi ban đỏ.

 (Organic World tổng hợp)


Cũ hơn Bài viết mới